शस्त्र यादीकडे परत

धनुष्यबाण

दूरमार्गी शस्त्र अतिप्राचीन
Bow and arrow

प्रस्तावना

धनुष्यबाण हे अतिप्राचीन शस्त्र असून जगभरातील गुंफाचित्रांमध्ये शिकारीसाठी त्याचा वापर केल्याचे पुरावे आढळतात.

इतिहास

अश्मयुगात दगड व प्राण्यांच्या हाडांपासून बाण बनविले जात. “धनुर्वेद” या उपवेदात धनुर्विद्येचे सविस्तर वर्णन आहे. १८व्या शतकापर्यंत युद्धात धनुष्यबाणाचे महत्त्व कायम होते.

तंत्रज्ञान

लवचिक शक्तीवर आधारित प्रक्षेपण शस्त्र

तांत्रिक माहिती

साहित्य:
लाकूड, बांबू, हाडे, दगड, लोखंड, पोलाद, ब्रॉन्झ, वनस्पतींची साल, प्राण्यांची कातडी, पिसे
वजन:
हलके
पल्ला:
सरळ टप्पा सुमारे ११० मीटर, हवेतून सुमारे ८० मीटर
कार्यपद्धती:
प्रत्यंचा ओढून बाण सोडणे

भारतातील वापर

शिकारी व युद्धात मोठ्या प्रमाणावर वापर

फायदे

दूर राहून अचूक वार करण्याची क्षमता; विविध प्रकारचे बाण वापरता येतात

मर्यादा

उच्च कौशल्य आवश्यक; आग्नेयास्त्रांपेक्षा कमी वेग

टीपा

बाणावर अग्नी अस्त्र बसवले जात. “भाता” मध्ये बाण ठेवले जात. पिसांमुळे बाण हवेत सरळ जात व शरीरात खोलवर घुसतो.